Powrót do edukacji – nauka z podręczników

W związku z tym, że uczniowie przygotowują się do wyjazdu na studia, przyglądamy się zaletom nauki z drukowanych podręczników.

W tej chwili rodzice w całym kraju przemierzają alejki w sklepach IKEA, wybierając idealny zestaw sztućców lub idealną poduszkę dla swojego dziecka, które szykuje się do wyjazdu na studia. Samochody rodzinne będą wypełnione po brzegi rzeczami i ubraniami, które stanowią niemal połowę wyposażenia domu, a wszystko to w oczekiwaniu na życie pełne nowych przyjaciół, całonocnych imprez i ciągłych zamówień z Deliveroo. No i trochę nauki.

Gdy pierwsze emocje związane z nowym życiem nieco opadną, studenci będą musieli zastanowić się, jak zorganizować swoją naukę – jak robić notatki na wykładach lub zajęciach, jak je porządkować i, wreszcie, jak przygotowywać się do egzaminów. Wielu z nich będzie słuchać wykładowcy, siedząc przed laptopem z palcami gotowymi do pisania na klawiaturze, podczas gdy inni będą mieli przy sobie zwykły notes formatu A4 i długopis.

Każdy uczeń ma swoje osobiste preferencje, a korzystanie z papieru wiąże się z wieloma korzyściami dla środowiska, ale która metoda jest faktycznie lepsza dla procesu uczenia się?

Pobudzające doświadczenie

Artykuł autorstwa dwóch badaczy z dziedziny psychologii z Norweskiego Uniwersytetu Nauki i Technologii, opublikowany na początku tego roku, zdecydowanie opowiedział się po stronie papieru. Naukowcy poprosili 36 studentów, aby zapisali różne słowa wybrane losowo z gry „Pictionary”, mając na głowach skomplikowany zestaw czujników.

Naukowcy chcieli ustalić, czy pisanie odręczne, czy też na klawiaturze wiąże się z większą łącznością między obiema półkulami mózgu – co ma związek z procesami uczenia się i pamięcią. Odkryli, że „gdy ruchy związane z pisaniem odręcznym są wykorzystywane jako strategia uczenia się, stymulowana jest większa część mózgu, co skutkuje tworzeniem się bardziej złożonych połączeń w sieciach neuronowych”.

Ten naukowy dowód na wartość edukacyjną nauki na bazie papieru dołącza do szeregu innych raportów badawczych, które wskazują na pozytywny związek między czytaniem z wydrukowanych materiałów a lepszym rozumieniem tekstu, umiejętnościami czytania oraz zapamiętywaniem treści. Dla ucznia istotną zaletą jest również mniejsza liczba czynników rozpraszających uwagę podczas czytania lub robienia notatek, a także to, że papier zapewnia tak potrzebną przerwę od świata cyfrowego.

Uczenie się przez całe życie na papierze

Oczywiście wszystkie zalety korzystania z papieru w porównaniu z ekranami nie ograniczają się wyłącznie do uczniów. Wiele firm zaczyna dostrzegać korzyści płynące ze spotkań odbywających się wyłącznie z wykorzystaniem papieru, które dzięki braku ekranów zwiększają zaangażowanie i skupienie uczestników. Jednak to właśnie w edukacji można osiągnąć największą zmianę na lepsze, zapewniając uczniom papier, na którym mogą pisać i z którego mogą czerpać wiedzę, niezależnie od ich wieku.

„Zdecydowanie zalecamy, aby dzieci już od najmłodszych lat miały kontakt z ćwiczeniami pisania ręcznego w szkole, co pozwoli na ukształtowanie wzorców połączeń neuronowych zapewniających mózgowi optymalne warunki do nauki” – stwierdzono w norweskim artykule. „Chociaż niezwykle ważne jest utrzymanie praktyki pisania ręcznego w szkole, równie istotne jest nadążanie za nieustannym postępem technologicznym. Dlatego zarówno nauczyciele, jak i uczniowie powinni mieć świadomość, która metoda zapewnia najlepszy efekt uczenia się w danym kontekście, na przykład podczas sporządzania notatek z wykładu lub pisania eseju”.

Warto więc do listy rzeczy dla studenta, obok nowej patelni, czajnika i opakowania paracetamolu, dodać stały zapas papieru.

Aby zapoznać się z artykułem Norweskiego Uniwersytetu Nauki i Technologii, przejdź na stronę: frontiersin.org/journals/psychology/articles/10.3389/fpsyg.2023.1219945/full